Karnaval Zamanı

Karnaval Var Karnaval Var

Şubattan Mart ortalarına kadar süren Latin Amerika karnavallar dönemi sona erdi. Karnaval, Sümer’den Azteklere kadar uzanan bir bayram. Temel mantığı toplumu oluşturan tüm toplulukların bir araya gelip, her grubun kendi giysi ve ritimleriyle kitlesel gösteriye katılması.  Pagan toplumlarından kalma totemler, semboller günümüz dünyasına uyum sağlamış şekilde karnavalda görünür.

Bugün karnaval denince Brezilya akla geliyor: Olağanüstü bütçelerle, seks ve uyuşturucu ticaretinin yoğunlaştığı şatafatlı Rio görüntüleri. Oysa Latin Amerika’da karnaval Rio’dan ibaret değil. Kıtanın büyük kısmında geleneksel ve ticarileşmemiş biçimde yaşanıyor.

Karnavalın zenginliği sadece ülkeden ülkeye değil kentler arasında da farklı biçimlerde gerçekleşmesi. Mesela Brezilya sahillerinde salsa, Buenos Aires’te “murga” var. Bir mahalle bayramıdır karnaval. Hep yoksullar vardır. Pullarla bezedikleri elbiselerine Che’den Evita’ya, mahalle kurucularına kadar resimler işlerler. And dağları sırasında daha mistik bir hava alır karnaval. Şeytanlar, canavarlar karnavalın en eğlenceli semboleridir buralarda. Karnavalın en “yerli” ve en zengin örneklerinden olan Bolivya’da Oruro’da şeytan kadındır. Kolombiya sahillerinde daha Afro-amerikandır. İlla ki kumbia müziği olmazsa olmazdır. Meksika ise en kıdemlileridir karnavalın. Beş asırlık bir gelenektir; savaşta ve isyanda süregelmiştir. Hayvanlarını bile elbiselerle süsleyerek karnavala katar halk. Peru’da İnka gelenekleri ve müziği İspanyol torunları “criolla” müziklerine karışır. Karnaval halktır, tarihin acılarından çıkan bir sentezdir ve özgürlük bir çağrısıdır.